Komisija za markacije, planinske staze, pješačke puteve i Registar

Sastav komisije:

Načelnik: Luka Vulić, PSK „Berane“, Berane

Članovi komisije:

1. Željko Starčević, PK “Subra”, Herceg Novi
2. Dušan Kaluđerović – SPK “Soko”, Cetinje
3. Dragomir Potpara, KVP “Kapetan”, Podgorica
4. Nikola Bošković, PK “Komovi”, Podgorica

O Komisiji:

Komisija za markacije, planinske staze, pješačke puteve i Registar odgovorna je za poslove na planiranju, uređenju, markiranju i redovnom održavanju planinskih staza i pješačkih puteva, uz poseban akcenat na njihovo unapređenje i povećanje bezbjednosti korisnika. Pored toga, Komisija vodi jedinstvene Registre svih planinskih staza, koji obuhvataju precizne podatke o planinskim stazama, čime se omogućava tačno informisanje planinara i drugih korisnika.

Posebna pažnja posvećena je sprovođenju specijalističke stručne obuke za lica koja se bave planiranjem, uređenjem, markiranjem i održavanjem planinskih staza. Ove obuke obezbjeđuju visok nivo stručnosti i primjenu savremenih standarda, doprinoseći kvalitetnom planiranju i sigurnom korišćenju svih obilježenih planinskih staza. Na taj način, Komisija aktivno doprinosi razvoju planinarstva, planinskog turizma i očuvanju prirodnog ambijenta.

Kontakt: planinskestaze@pscg.me

O planinskim stazama:

Planinske staze u Crnoj Gori predstavljaju jedan od najvažnijih segmenata planinarske infrastrukture i značajan dio prirodnog i turističkog identiteta države. Zahvaljujući izuzetnoj raznolikosti reljefa od primorskih planina do visokih planinskih masiva na sjeveru – Crna Gora raspolaže razgranatom mrežom obilježenih i uređenih planinskih staza koje omogućavaju bezbjedno kretanje, rekreaciju i upoznavanje prirodnih vrijednosti.

Planinske staze vode kroz najatraktivnija planinska područja, uključujući masive kao što su Durmitor, Prokletije, Bjelasica, Sinjajevina, Lovćen, Orjen... Ove staze prolaze kroz Nacionalne parkove, zaštićena područja prirode, šumske komplekse, planinske visoravni i vrhove sa kojih se pružaju jedinstveni vidikovci.

Mreža planinskih staza obuhvata različite kategorije – od lakših pješačkih i rekreativnih ruta, do zahtjevnih visokogorskih i višednevnih tura namijenjenih iskusnim planinarima. Staze su planirane, uređene i održavane sa ciljem da obezbijede sigurnost, pristupačnost i očuvanje prirodne sredine.

Sve staze se planiraju, uređuju, održavaju i markiraju u skladu sa Zakonom o planinskim stazama i važećim Pravilnikom o obliku, dimenzijama i sadržaju turističke signalizacije planinskih staza, uz postavljanje propisanih oznaka i elemenata vertikalne signalizacije, čime se obezbjeđuje sigurnost korisnika i pouzdana orijentacija na terenu. Ostalim propisima uređuju se: način vođenja registra staza, njihova kategorizacija, kao i nadležnosti u postupku uspostavljanja i održavanja planinskih staza.

Pravni okvir ima za cilj unaprijeđenje bezbjednosti planinara, sistemsko upravljanje mrežom planinskih staza, kao i razvoj održivog planinskog turizma u skladu sa principima zaštite životne sredine. Poseban akcenat stavlja se na očuvanje prirodnih resursa, odgovorno korišćenje prostora i usklađenost sa drugim propisima iz oblasti zaštite prirode i turizma.

Planinarski savez Crne Gore, u saradnji sa planinarskim klubovima, lokalnim zajednicama i nadležnim institucijama, kontinuirano radi na razvoju, unaprijeđenju i promociji planinskih staza. Kroz edukaciju, terenski rad i sistemsko održavanje, doprinosi se podizanju standarda bezbjednosti i kvaliteta planinarske infrastrukture.

Planinske staze nijesu samo pravci kretanja – one predstavljaju prostor susreta čovjeka i prirode, rekreacije, zdravog života i ličnog izazova. Njihovo očuvanje, unapređenje i odgovorno korišćenje zajednička su obaveza svih učesnika planinarske zajednice u Crnoj Gori.

Bezbjednost i korišćenje planinskih staza u Crnoj Gori:

Korišćenje planinskih staza podrazumijeva visok stepen lične odgovornosti i svjesnosti o rizicima koje nosi boravak u planinskom okruženju. Planinski teren je dinamičan i promjenljiv – vremenski uslovi, konfiguracija terena, odroni, snijeg, led i drugi prirodni faktori mogu značajno uticati na bezbjednost kretanja.

Planinske staze u Crnoj Gori se koriste na sopstvenu odgovornost. Svaki korisnik dužan je da prije polaska procijeni svoje fizičke sposobnosti, tehničku spremnost, vremenske prilike i zahtjevnost planirane rute. Neophodno je koristiti adekvatnu planinarsku opremu, informisati se o stanju na terenu i poštovati postavljenu signalizaciju, kao i preporuke Komisije za markacije, planinske staze, pješačke puteve i Registar PSCG-a.

Radi povećanja bezbjednosti, za zahtjevne, visokogorske i tehnički složene staze obavezno je, angažovanje licenciranih planinskih vodiča. Vodiči posjeduju stručno znanje, iskustvo i poznavanje terena, čime se značajno smanjuje rizik od nezgoda i gubljenja na terenu. Posebno se to odnosi na planinske staze visokoplaninskim područjima.

Maloljetna lica, organizovane grupe, kao i korisnici planinskih staza bez odgovarajućeg planinarskog iskustva, moraju da koriste usluge stručnih planinskih vodiča ili da se kreću uz prisustvo odgovorne i iskusne osobe.

Bez obzira na kategoriju staze, svaki korisnik je dužan da se pridržava Zakona o planinskim stazama, važećih propisa, preporuka Komisije za markacije, planinske staze, pješačke puteve i Registar PSCG-a, kao i opštih pravila bezbjednog boravka u prirodi. Poštovanje ovih principa predstavlja osnov za smanjenje rizika i očuvanje bezbjednosti svih učesnika.

Planinarski savez Crne Gore apeluje na sve planinare i posjetioce da planinskim stazama pristupaju odgovorno, uz puno uvažavanje prirodnih uslova i sopstvenih mogućnosti, jer je bezbjednost uvijek na prvom mjestu.

Privremeno zatvaranje planinskih staza tokom zimskog perioda

Stručna Komisija za markacije, planinske staze, pješačke puteve i Registar Planinarskog saveza Crne Gore, u cilju zaštite bezbjednosti planinara i očuvanja planinske infrastrukture, donosi odluku o privremenom zatvaranju planinskih staza tokom zimskog perioda, usljed nepovoljnih vremenskih i terenskih uslova.

Zbog nestabilnih vremenskih prilika, smjenjivanja kiše i snijega, formiranja leda, smanjene vidljivosti, nehomogenog sniježnog pokrivača, kao i nedostatka zimskih markacija, kretanje planinskim stazama iznad 1.500 m nadmorske visine predstavlja povećan rizik po bezbjednost korisnika.

U skladu sa tim:

Sve uređene planinske staze u primorskom i centralnom dijelu Crne Gore iznad 1.500 mnv zatvorene su za upotrebu u periodu od 01. decembra do 30. aprila naredne godine.
Sve ostale uređene planinarske staze u planinskom dijelu Crne Gore iznad 1.500 mnv zatvorene su za upotrebu u periodu od 01. decembra do 30. juna naredne godine, u zavisnosti od vremenskih prilika, saglasnosti i preporuka Komisije i drugih nadležnih organa.

Tokom perioda privremenog zatvaranja staza, Planinarski savez Crne Gore, planinarski klubovi i nadležna Komisija ne snose odgovornost za eventualne incidente i nezgode nastale korišćenjem planinskih staza. Svaki korisnik koji se u navedenom periodu kreće planinskim terenima čini to isključivo na sopstvenu odgovornost.

Ove mjere donose se radi zaštite života i zdravlja planinara, kao i očuvanja planinskih staza i prirodnog ambijenta. Pozivamo sve korisnike da poštuju privremeno zatvaranje i da planiraju svoje aktivnosti u skladu sa važećim odlukama i bezbjednosnim preporukama.